Belçika’nın Liège vilayetindeki Hautes Fagnes doğa koruma alanında çıkan büyük yangın, yalnızca ormanlık alanı değil, ülkenin yıllardır gündeminde olan patlamamış mühimmat sorununu da yeniden görünür hale getirdi. Yaklaşık 3 bin hektarlık alanı etkileyen yangın, ülke tarihinin en büyük orman yangınlarından biri olarak kayda geçti.
Yedi gün süren müdahalenin ardından kontrol altına alınan yangın sonrası bölgede soğutma çalışmaları devam ederken, zaman zaman toprak altından patlama sesleri duyulduğu bildirildi. Bu seslerin, Birinci ve İkinci Dünya Savaşı’ndan kalma patlamamış mühimmatla bağlantılı olabileceği değerlendiriliyor.
Yangın sonrası patlama riski arttı
Yangının etkilediği bölgelerde yüksek sıcaklıkların eski mühimmat üzerinde tehlikeli bir etki yaratabileceği belirtiliyor. Alevlerin çalılıkları ve bitki örtüsünü yok etmesiyle, daha önce fark edilmeyen savaş kalıntılarının da açığa çıkabildiği ifade ediliyor.
Bu nedenle acil durum ekipleri, söndürme ve soğutma çalışmalarını patlama ihtimalini dikkate alarak yeniden planlamak zorunda kaldı. Patlayıcı riski, özellikle yangın söndürme personelinin güvenliği açısından müdahale sürecini daha karmaşık hale getirdi.
Belçika’da “demir hasadı” olarak biliniyor
Belçika’da patlamamış mühimmat, özellikle Birinci Dünya Savaşı’nın yoğun çatışmalarına sahne olan batı bölgelerinde uzun süredir bilinen bir sorun. Çiftçiler arazi çalışmaları sırasında sıklıkla bomba, top mermisi ve farklı askeri kalıntılarla karşılaşıyor.
Yerel halk arasında bu durum “demir hasadı” olarak adlandırılıyor. Ülke genelinde Patlayıcı Mühimmat İmha Servisine haftanın her günü ortalama 10 ihbar ulaştığı, ekiplerin yılda 200 tondan fazla mühimmatı güvenli şekilde imha ettiği belirtiliyor.
Doğal afetler tarihi riski büyütüyor
Hautes Fagnes, Belçika’nın en eski doğa koruma alanlarından biri olarak biliniyor. Bölgede yaşanan son yangın, tarihi mühimmat varlığının doğal afetler sırasında nasıl daha büyük bir tehdide dönüşebileceğini ortaya koydu.
Alevlerin çekildiği alanlarda kalan patlayıcılar, hem ekipler hem de çevrede yaşayanlar için risk oluşturmaya devam ediyor. Uzmanlara göre yangınların ardından yapılacak temizlik ve güvenlik çalışmaları, yalnızca çevresel tahribatı değil, savaşlardan kalan tehlikeli mirası da hesaba katmak zorunda.
