Eskişehir’in Çifteler ilçesine bağlı Abbashalimpaşa Mahallesi, 113 yıllık geçmişi ve kuruluşundan bu yana korunan düzenli yerleşim planıyla dikkat çekiyor. Düz sokakları, kare ve dikdörtgen bloklardan oluşan yapısı ve çıkmaz sokağı bulunmayan mimarisiyle mahalle, kent planlamasını andıran görünümüyle öne çıkıyor.
Kuruluş aşamasında her aileye 120 dekar tarla ve 700 metrekare arsa tahsis edildiği belirtilen yerleşim, hazırlanan imar planına bağlı kalınarak büyüdü. Mahallede bugüne kadar yıkılıp yeniden yapılan binaların da mevcut plana uygun şekilde inşa edildiği ifade ediliyor.
113 yıllık plan korunuyor
Abbashalimpaşa’nın ilk dönemlerde “Mandıra” adıyla anıldığı, daha sonra 30 Aralık 1914’te Hüdavendigar Vilayeti yönetiminin kararıyla adının değiştirildiği aktarılıyor. Bölge halkının talebi üzerine köye, dönemin önemli isimlerinden Abbas Halim Paşa’nın adı verildi.
Geçmişte Devlet Şûrası üyeliği, Bursa Valiliği ve Bayındırlık Bakanlığı gibi görevlerde bulunan Abbas Halim Paşa’nın adını taşıyan mahalle, bugün özellikle düzenli sokak yapısıyla biliniyor. Mahallede dar ya da çıkmaz sokak bulunmadığı, yolların birbirine paralel ilerlediği belirtiliyor.
Muhtar: Türkiye’de eşi benzeri yok
Abbashalimpaşa Mahallesi Muhtarı Mehmet Güçen, köyün 113 yıllık olduğunu ve Türkiye genelinde benzerine az rastlanır bir yerleşim düzenine sahip olduğunu söyledi. Güçen, mahalle sakinlerinin geçmişte Bulgaristan’ın Kırcaali ve Tozçal bölgelerinden göç ederek bölgeye yerleştiğini aktardı.
Mahallenin geleneklerinin eski usullere göre yaşatıldığını belirten Güçen, “Köyümüzün mimari şekli son derece düzgündür; sokaklarımızın ve caddelerimizin hepsi aynı eşitliktedir ve hiçbir çıkmaz sokağımız bulunmamaktadır” dedi.
Güçen, yeni ev yapılırken mevcut mimari düzenin bozulmasına izin verilmediğini de belirterek, herkesin aynı plana uymak zorunda olduğunu ifade etti.
Nüfus azaldı, ilgi arttı
Muhtar Mehmet Güçen’in verdiği bilgiye göre mahallede geçmişte 600-700 civarında olan nüfus, bugün yaklaşık 300’e kadar düştü. Buna rağmen geniş arazisi ve düzenli yerleşim yapısı nedeniyle mahalleye yerleşmek isteyenlerin bulunduğu belirtiliyor.
Güçen, mahallenin 22 bin dekar araziye sahip olduğunu belirterek özellikle hayvancılıkla uğraşan kişilerin bölgedeki meraları kullanmak istediğini söyledi. Mahalle yönetimi ve sakinlerinin ise mevcut yapıyı koruma konusunda hassas davrandığı ifade ediliyor.
Abbashalimpaşa Mahallesi, kırsal bir yerleşim olmasına rağmen kuruluş planını büyük ölçüde koruması, çıkmaz sokaksız yapısı ve düzenli blok sistemiyle Eskişehir’in dikkat çeken yerleşimleri arasında gösteriliyor.
