Isparta’nın Eğirdir ilçesine bağlı Balkırı köyünde yaşayan kadın girişimci Hilal Çevik, dış görünüşü nedeniyle pazarda alıcı bulamayan meyveleri kurutarak yeniden ekonomiye kazandırıyor. Tüccarların “lekeli” diye tercih etmediği ancak tüketim açısından sorun taşımayan ürünleri işleyen Çevik, bugün Türkiye’nin birçok şehrine kuru meyve gönderiyor.
Çevik’in girişimi, hem gıda israfının azaltılmasına hem de yöredeki üreticilerin değer kaybı yaşayan ürünlerinin değerlendirilmesine katkı sağlıyor. Eğirdir ve çevresinde özellikle elma üretiminin yoğun olduğunu belirten girişimci, görünümü düzgün olan ürünlerin kolayca satıldığını; küçük lekeleri bulunan meyvelerin ise çoğu zaman dalında ya da bahçede kaldığını ifade ediyor.
Satılamayan meyveleri kurutarak değerlendiriyor
Hilal Çevik, mevsime göre kayısı, cennet hurması, elma, vişne, erik ve şeftali gibi ürünleri geleneksel yöntemlerle kurutuyor. Ortalama iki kilogram taze meyveden bir kilogram kuru meyve elde ediliyor. Böylece pazar değeri düşük görülen ürünler, daha uzun ömürlü ve katma değeri yüksek gıdalara dönüşüyor.
Çevik, yalnızca meyvenin iç kısmını kullanmakla kalmıyor. Kurutma sürecinden kalan kabukları da sirke yapımında değerlendirerek ürünün mümkün olduğunca hiçbir bölümünün boşa gitmemesine dikkat ediyor. Bu yaklaşım, girişimin temelinde yer alan gıda israfını önleme hedefini güçlendiriyor.
Beş kilogram meyveyle başladı
Girişimcilik yolculuğuna 2018 yılında Isparta İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bünyesinde düzenlenen bir projede aldığı üçüncülükle başlayan Çevik, zaman içinde kendi işletmesini kurdu. Ekonomik zorluklar nedeniyle eğitim hayatını yarıda bırakmak zorunda kalan Çevik, buna rağmen üretme ve kendi ayakları üzerinde durma hedefinden vazgeçmedi.
Bahçelerde çürümeye terk edilen meyveleri fark etmesi, onun için dönüm noktası oldu. İlk üretimine yalnızca beş kilogram meyveyle başlayan Çevik, çevresinden gelen olumsuz tepkilere rağmen denemelerini sürdürdü. İlk müşterilerine ürünlerini tanıtırken siparişlerin yanına fazladan paketler ekledi ve bunların komşularla paylaşılmasını istedi.
Sosyal medyayla müşteri ağı büyüdü
Bu yerel tanıtım yöntemi kısa sürede karşılık buldu. Ürünlerin kulaktan kulağa yayılması ve sosyal medya üzerinden daha geniş kitlelere ulaşmasıyla Çevik’in müşteri ağı büyüdü. Başlangıçta yakın çevresine üretim yapan girişim, zamanla Türkiye’nin farklı şehirlerine düzenli gönderim yapan bir işletmeye dönüştü.
Hilal Çevik, tüketicinin güvenini kazanmayı en büyük başarılarından biri olarak görüyor. Üretim kapasitesini artırmayı hedefleyen Çevik, ilerleyen dönemde ihracat yaparak yöresel ürünleri yurt dışına da ulaştırmak istiyor.
Isparta’da lekeli meyvelerden doğan bu girişim, kırsal kalkınma, kadın emeği ve gıda israfıyla mücadele açısından dikkat çeken örneklerden biri olarak öne çıkıyor.
