TBMM’ye sunulduğu belirtilen 12 maddelik “Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi”nin ayrıntıları ortaya çıktı. Teklif, PKK/KCK’nın silah bırakması ve örgütsel faaliyetlerine son vermesi halinde uygulanacak hukuki sürece ilişkin düzenlemeler içeriyor.
DEM Parti Eş Genel Başkanları Tülay Hatimoğulları ve Tuncer Bakırhan’ın teklife imza attığı bildirildi. AKP Genel Başkanvekili Efkan Ala ise sürece ilişkin yaptığı açıklamada, “Hiçbir aksama ya da erteleme yok. Her şey öngörüldüğü biçimde devam ediyor. Meclis tatile girmeden yasanın çıkmasını planlıyoruz” ifadelerini kullandı.
Teklif hangi suçları kapsıyor?
Teklifin, PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme, örgüt propagandası yapma suçları ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçları kapsadığı belirtiliyor.
Ayrıca örgüt lehine işlendiği ifade edilen ve 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında düzenlenen suçların da teklif kapsamına alındığı aktarıldı.
Hangi suçlar kapsam dışında kalacak?
Metne göre örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçu kapsam dışında tutulacak. Bunun yanında 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet hapis ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar da düzenlemeden yararlanamayacak.
Kanun kapsamına girip girmeme değerlendirmesinin, halihazırda soruşturma ve kovuşturmanın bulunduğu merciler tarafından yapılacağı belirtiliyor. Başvuruların ise bulunulan yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya görevli kurumlara yapılabileceği ifade ediliyor.
Soruşturma, kovuşturma ve cezalar nasıl ertelenecek?
Teklifte, üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmaların 5 yıl süreyle ertelenmesi öngörülüyor. 15 yıldan fazla hapis cezası, müebbet hapis veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olarak düzenleniyor.
Erteleme kararlarına karşı iki hafta içinde başvuru ve itiraz yolunun açık olacağı belirtiliyor. Erteleme kararı verilen suçlarda, şartların oluşması halinde tutuklama ve adli kontrol tedbirlerinin kaldırılabileceği ifade ediliyor.
Kanun yolu incelemesinde bulunan dosyalar için bozma kararı verilerek ilk derece mahkemesi tarafından erteleme kararı alınması öngörülüyor. Erteleme süresinin yeni bir suç işlenmeden tamamlanması halinde kovuşturmaya yer olmadığına veya davanın düşmesine karar verilebilecek.
Kesinleşmiş cezalar bakımından da benzer bir mekanizma yer alıyor. Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezalarının 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezaları ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarının ise 10 yıl süreyle infaz hâkimi kararıyla ertelenmesi planlanıyor. Süre suç işlenmeden tamamlanırsa cezanın infaz edilmiş sayılacağı belirtiliyor.
Kurul ve Meclis izleme komisyonu kurulacak
Teklifte, uygulamanın takibi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında bir kurul oluşturulması öngörülüyor. Kurulda Adalet Bakanı, Dışişleri Bakanı, İçişleri Bakanı, Milli Savunma Bakanı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilâtı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.
Kurulun koordinasyonunun Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği tarafından yürütülmesi planlanıyor. Ayrıca Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde 17 üyeden oluşacak bir izleme komisyonunun kurulacağı ve kanun kapsamındaki faaliyetleri takip edeceği aktarıldı.
Teslim ve silahsızlanma sürecine ilişkin kayıt altına alma işlemleri için genelgenin, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı tarafından hazırlanması öngörülüyor. Kanundan yararlanmak isteyenlerin, Milli Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından 6 ay içinde yazılı başvuru yapması gerekecek.
