Türkiye’de depozitolu içecek ambalajlarının iadesini kolaylaştırmak için Mobil DOA uygulaması devreye alınıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda, Türkiye Çevre Ajansı tarafından yürütülen sistemle market, büfe ve bakkallar da ambalaj iade ağına dahil edilecek.
Yeni uygulama, özellikle depozito iade makinelerine erişimi olmayan vatandaşlar ve küçük esnaf için hazırlandı. Böylece sadece büyük merkezlerdeki makineler üzerinden yürüyen iade sürecinin mahalle ölçeğine yayılması hedefleniyor.
Mobil DOA nasıl işleyecek?
Market, büfe ve bakkallar, dbys.gov.tr üzerinden Depozito Bilgi Yönetim Sistemi’ne kayıt yaptırarak sisteme dahil olabilecek. Kayıt işleminin ardından işletmelere ücretsiz olarak Mobil DOA cihazı tahsis edilecek.
Vatandaşlar, üzerinde DOA logosu bulunan içecek ambalajlarını bu noktalara getirdiğinde cep telefonlarıyla cihaz üzerindeki karekodu okutarak işlemi başlatacak. Ardından ambalajların barkodları el terminaline okutulacak.
Cihaz; barkod doğrulama, sayım ve veri aktarımını kısa sürede tamamlayarak bilgileri dijital altyapıya iletecek. İşlem tamamlandığında teslim edilen her ambalaj için 1 TL, vatandaşın dijital DOA Cüzdan hesabına aktarılacak.
Esnafa ambalaj başına teşvik ödenecek
Mobil DOA sistemi yalnızca vatandaşlara ödeme yapılmasını değil, küçük esnafın da sürece dahil edilmesini amaçlıyor. Vatandaşlardan ambalajları toplayan bakkal, büfe ve marketler, bu ambalajları yetkilendirilmiş saha operatörlerine teslim ettiğinde ambalaj başına 50 kuruş teşvik bedeli alacak.
Bu modelle hem iade noktalarının yaygınlaşması hem de esnafın geri dönüşüm sürecinde aktif rol üstlenmesi planlanıyor. Uygulamanın, depozitolu ambalajların çöpe gitmesini azaltarak geri dönüşüm oranlarını artırması bekleniyor.
Türkiye Çevre Ajansı’ndan açıklama
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, Mobil DOA ile depozito iade makinesi bulunmayan market, bakkal ve büfelerin de iade ağına dahil edileceğini belirtti.
Öztürk, teslim alınan ambalajların güvenilir, hızlı ve izlenebilir biçimde sisteme aktarılacağını; vatandaşların ödemelerinin DOA Cüzdan’a yapılacağını, işletmelerin ise saha operatörlerine teslim ettikleri her ambalaj için teşvik bedeli kazanacağını ifade etti.
Ajansın hedefinin, vatandaşların ambalaj iadesini daha kolay yapabildiği, esnafın da dönüşümün parçası olduğu yaygın bir sistem kurmak olduğu bildirildi. Mobil DOA ile iade ağının Türkiye genelinde daha erişilebilir hale getirilmesi amaçlanıyor.