Jose Mourinho Türkiye’yi AİHM’e şikayet etti
Fenerbahçe’nin eski teknik direktörü Jose Mourinho, Süper Lig’de oynanan Trabzonspor maçının ardından aldığı disiplin cezaları nedeniyle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne başvurdu. AİHM, ifade özgürlüğü ve adil yargılanma hakkı ihlali iddialarını incelemeye alarak Türkiye’den resmi savunma istedi.
Başvurunun, Kasım 2024’te oynanan gergin Trabzonspor karşılaşması sonrası verilen soyunma odası ve yedek kulübesine giriş yasağı ile para cezalarına ilişkin olduğu belirtildi. Portekizli teknik adam, Türkiye’deki futbol disiplin sürecinde haklarının ihlal edildiğini öne sürdü.
Mourinho hangi cezalar için AİHM’e başvurdu?
Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu, Trabzonspor maçı sonrasında Mourinho’ya rakip takım taraftarlarına karşı sportmenliğe aykırı hareket ettiği gerekçesiyle 1 maç soyunma odasına ve yedek kulübesine giriş yasağı ile 58 bin 500 TL para cezası vermişti.
Mourinho’ya maç sonundaki basın açıklamaları nedeniyle ayrıca 900 bin TL para cezası kesilmişti. PFDK, açıklamaların sportmenliğe aykırı olduğunu, fair play ile bağdaşmadığını, TFF’yi itibarsızlaştırdığını ve hakemler ile futbol yetkililerinin tarafsızlığı hakkında şüphe uyandırdığını savunmuştu.
Portekizli teknik adamın itirazını değerlendiren TFF Tahkim Kurulu, 8 Kasım 2024’te PFDK kararını onamış; ancak basın açıklamaları nedeniyle verilen 900 bin TL’lik para cezasını 600 bin TL’ye indirmişti.
Başvuruda hangi hak ihlalleri öne sürüldü?
Mourinho’nun AİHM başvurusunda özellikle adil yargılanma ve ifade özgürlüğü iddiaları öne çıktı. Deneyimli teknik direktör, Türkiye Futbol Federasyonu bünyesindeki disiplin ve tahkim kurullarının bağımsızlığı konusunda soru işaretleri bulunduğunu ileri sürdü.
Başvuruda, Tahkim Kurulu üyelerinin TFF başkanı ve yönetim kuruluyla bağlantılı hareket ettiği iddia edilerek Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin adil yargılanma hakkını güvence altına alan 6. maddesinin ihlal edildiği savunuldu.
Mourinho ayrıca cezalara ilişkin gerekçeli kararın kendisine ulaştırılmadığını öne sürdü. Bu nedenle kararı ayrıntılı biçimde inceleyip etkili bir hukuki itiraz yapma hakkından mahrum kaldığını belirtti.
AİHM Türkiye’den ne istedi?
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Türkiye’ye gönderdiği tebligatta, TFF disiplin ve tahkim kurullarının bağımsızlığına ilişkin değerlendirme talep edildi. Mahkeme ayrıca 2022 yılının haziran ayında yapılan statü değişikliklerinin bu kurullar için yeterli tarafsızlık güvencesi sağlayıp sağlamadığının açıklanmasını istedi.
AİHM’in yönelttiği başlıklar arasında gerekçeli kararın Mourinho’ya iletilmemesinin adil yargılanma hakkını zedeleyip zedelemediği de yer aldı. Mahkeme, verilen cezaların demokratik bir toplumda ifade özgürlüğüne yönelik gerekli bir müdahale olup olmadığının da açıklığa kavuşturulmasını talep etti.
Türkiye’ye, Mourinho’nun iddialarına karşı resmi savunmasını sunması için en fazla altı aylık süre tanındığı aktarıldı.
Trabzonspor maçı sonrası sözleri gündem olmuştu
Mourinho, 2024’teki Trabzonspor maçının ardından yaptığı açıklamada, “Zor, zor. İyi rakiplere karşı oynuyoruz ama sisteme karşı da oynuyoruz. Bunların yarısını anlattılar, tamamını anlatsalar Fenerbahçe’ye gelmezdim” ifadelerini kullanmıştı.
Bu sözler, hem futbol kamuoyunda geniş yankı uyandırmış hem de disiplin sürecinin temel dayanaklarından biri olmuştu. AİHM süreciyle birlikte Mourinho’nun Türkiye’de aldığı cezalar, bu kez uluslararası hukuk zemininin gündemine taşınmış oldu.
