Ticaret Bakanlığı, dijital mecralarda yapılan reklamlar ve e-ticaret uygulamalarına yönelik yeni kuralları duyurdu. Resmi Gazete’de yayımlanan düzenleme kapsamında, tüketicileri yanıltan reklamların önüne geçmek ve haksız ticari uygulamaları engellemek amacıyla belirlenen kurallar 1 Ağustos 2026 itibarıyla uygulanmaya başlayacak.
Yeni düzenleme; sosyal medya etkileyicilerinin paylaşımlarından hedefli reklamlara, yapay zekâ ile oluşturulan karakterlerden sahte tüketici yorumlarına kadar geniş bir alanı kapsıyor. Kurallara aykırı hareket eden kişi ve işletmelere idari yaptırım uygulanabilecek.
Çocuklara yönelik hedefli reklam yasaklanıyor
Düzenlemeye göre çocukların kişisel verileri işlenerek profilleme yapılması ve bu profiller üzerinden çocuklara özel hedefli reklam sunulması yasaklanacak. Yetişkinlere yönelik hedefli reklamlarda ise şeffaflık zorunlu olacak.
Reklam verenler, kullanıcılara karşılarına çıkan reklamın hangi kriterlere göre gösterildiğini ve bu ayarların nasıl değiştirilebileceğini açık, anlaşılır ve kolay ulaşılabilir biçimde sunmakla yükümlü olacak.
Influencer paylaşımlarında gizli reklama izin yok
Sosyal medya etkileyicilerinin kazanç, indirim, hediye ürün, davet veya benzeri bir menfaat karşılığında yaptığı paylaşımlarda reklam niteliğinin açıkça belirtilmesi gerekecek. Bu kapsamda içeriklerde “reklam” veya “tanıtım” gibi ibarelerin kullanılması zorunlu hale gelecek.
Böylece tüketicinin, gördüğü paylaşımın kişisel deneyim mi yoksa ticari iş birliği mi olduğunu ayırt edebilmesi hedefleniyor.
İndirimlerde son 10 gün fiyatı esas alınacak
Sahte indirim uygulamalarına karşı da yeni bir kural devreye girecek. Bir ürünün indirimden önceki fiyatı olarak, indirimin başladığı tarihten önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınabilecek. Reklamlarda üzeri çizilen fiyatın bu kurala uygun olması gerekecek.
Şikayet platformlarında ise satıcı veya sağlayıcılara tanınan cevap hakkı süresi 72 saatten 48 saate indirilecek. Bu adımla tüketici şikayetlerinin daha hızlı sonuçlandırılması amaçlanıyor.
Yapay zekâ, yorumlar ve yanıltıcı ifadeler denetlenecek
Yapay zekâ destekli dijital karakterlerin kullanıldığı reklamlarda, bu durumun tüketiciler tarafından açıkça anlaşılması sağlanacak. Gerçek kişilerin yapay zekâ ile kopyalanarak bir ürünü deneyimlemiş gibi gösterilmesi ise aldatıcı reklam kapsamında yasaklanacak.
Yasa dışı şans oyunları, fal, medyum ve astrolog reklamlarına yönelik yasakların kapsamı genişletilecek. Takviye edici gıdaların normal beslenmenin yerine geçiyormuş gibi tanıtılması da yasak olacak.
Reklamlarda “çevre dostu” veya “doğa dostu” gibi ifadelerin kullanılabilmesi için bu iddiaların akademik ya da akredite kuruluşlar tarafından desteklenmesi gerekecek. Ayrıca satın alma süreci doğrulanamayan mecralardan alınan tüketici değerlendirmeleri reklam veya tanıtım amacıyla yayımlanamayacak.
Akademik unvanların tüketiciyi yanıltacak şekilde kullanılması da yeni kurallar kapsamında denetlenecek. Bakanlığın duyurduğu düzenleme, dijital reklam pazarında daha şeffaf ve denetlenebilir bir yapı oluşturmayı hedefliyor.
