Beyaz Saray’ın resmi X hesabından yapılan paylaşım, COVID-19’un kökenine ilişkin uzun süredir devam eden tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. “Gerçek” notuyla paylaşılan gönderide kullanıcılar COVID.GOV adresine yönlendirilirken, sayfada pandeminin bir laboratuvar kazası sonucu başlamış olabileceği savunuldu.
Paylaşımda ve bağlantılı sayfada, pandeminin ilk ortaya çıktığı yer olarak kabul edilen Çin’in Vuhan kentinin, önemli koronavirüs araştırmalarının yürütüldüğü laboratuvarlardan birine ev sahipliği yaptığı vurgulandı. Beyaz Saray sayfasında, Vuhan Viroloji Enstitüsü’nde koronavirüsler üzerinde riskli çalışmalar yapıldığı ve bazı çalışanların 2019 sonbaharında COVID-19’a benzeyen belirtiler gösterdiği öne sürüldü.
Laboratuvar kazası iddiası öne çıkarıldı
Beyaz Saray’ın yayımladığı içerikte, virüsün insanlara tek bir geçiş sonucunda yayılmış olabileceği savunuldu. Bu durumun, daha önceki bazı salgınlarda görülen çoklu hayvandan insana geçiş örneklerinden farklı olduğu belirtildi.
Sayfada ayrıca COVID-19’un doğal kökenini kesin biçimde ortaya koyacak kanıtların hâlâ bulunmadığı ifade edildi. Bu durum, laboratuvar bağlantısı ihtimalini destekleyen unsurlar arasında gösterildi. Ancak konuya ilişkin uluslararası bilimsel ve istihbari değerlendirmelerde uzun süredir görüş ayrılıkları bulunuyor.
ABD istihbaratında farklı değerlendirmeler var
ABD istihbarat kurumlarının COVID-19’un kökenine ilişkin değerlendirmeleri bugüne kadar ortak bir sonuca ulaşmış değil. Kaynak metinde yer alan bilgilere göre CIA, 2025 yılında araştırmayla bağlantılı bir olayın doğal köken senaryosundan daha olası olduğu sonucuna vardığını açıklamıştı.
Buna karşın bu değerlendirmenin kesin bir kanıt anlamına gelmediği, mevcut bilgiler üzerinden yapılan bir olasılık analizi niteliği taşıdığı belirtilmişti. Bu nedenle laboratuvar kaynaklı başlangıç iddiası, resmi açıklamalarda öne çıkarılsa da bilimsel ve istihbari açıdan tartışmalı bir başlık olmayı sürdürüyor.
Pandemi politikaları da hedefte
Beyaz Saray’ın COVID.GOV sayfasında yalnızca virüsün kökenine değil, pandemi döneminde alınan kararlara da geniş yer verildi. Sayfada, Anthony Fauci’nin virüsün doğal yollarla ortaya çıktığını savunan bilimsel çalışmaları desteklediği iddia edildi.
EcoHealth Alliance’ın Amerikan kamu kaynaklarını Vuhan’daki riskli araştırmalara aktardığı da öne sürülen başlıklar arasında yer aldı. Ayrıca ABD Ulusal Sağlık Enstitülerinin söz konusu araştırmaları denetlemekte yetersiz kaldığı iddia edildi.
İçerikte bazı kamu kurumlarının Kongre soruşturmasını engellediği, pandemi döneminde uygulanan sosyal mesafe, maske zorunluluğu ve uzun süreli kapanma politikalarının yeterli bilimsel temele dayanmadığı ileri sürüldü.
Beyaz Saray’ın bu paylaşımı, COVID-19’un çıkış noktasına ilişkin tartışmaların sadece bilimsel değil, siyasi ve kurumsal sorumluluk boyutuyla da yeniden ele alınmasına neden oldu.
