Yeni yılda asgari ücretin şehir bazlı farklı parametrelerle belirlenebileceği yönündeki iddialar tartışma yaratırken, SGK Başuzmanı İsa Karakaş uygulamaya ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu. Türkiye Gazetesi’ne konuşan Karakaş, bölgesel asgari ücret modelinin mevcut sistemde ciddi sorunlara yol açabileceğini belirterek, yürürlüğe girmesini beklemediğini söyledi.
Karakaş, Türkiye’de asgari ücretin yalnızca çalışanlara ödenen en düşük maaş olmadığını, birçok sosyal güvenlik ve çalışma hayatı uygulamasında temel ölçü olarak kullanıldığını vurguladı.
“Asgari ücret bir mihenk taşı”
İsa Karakaş, Türkiye’de çalışanların önemli bir bölümünün asgari ücrete yakın gelir elde ettiğini belirterek, asgari ücretin bölgesel bazda farklılaştırılmasının geniş etkileri olacağını ifade etti.
Karakaş, “Türkiye’de asgari ücret bir mihenk taşı ve siz bunu bölgesel bazda belirlediğiniz zaman çok büyük bir kaosa neden oluyorsunuz. Defalarca gündeme gelmesine rağmen uygulamaya konulmamasının nedeni, çok büyük bir sistem krizine yol açacak olması” değerlendirmesini yaptı.
SGK ve İŞKUR uygulamalarına etkisi vurgulandı
SGK Başuzmanı, asgari ücretin sosyal güvenlik sistemindeki pek çok hesabın temelinde yer aldığını söyledi. Hastalık halinde ödenen istirahat parası, İŞKUR işsizlik maaşı, kıdem tazminatı tabanı, sosyal yardımlar ve SGK idari para cezaları gibi birçok kalemin asgari ücretle bağlantılı olduğunu belirtti.
Karakaş, “Asgari ücreti değiştirdiğiniz zaman bu parametrelerin tamamını yerinden oynatmış oluyorsunuz. Bir kaos olur” ifadelerini kullandı. Bölgesel asgari ücretin uygulanması halinde denetim ve ceza süreçlerinde hangi tutarın esas alınacağına dair belirsizlik doğabileceğini de dile getirdi.
Şehirler arasında göç uyarısı
Karakaş’a göre bölgesel asgari ücret uygulamasının bir diğer sonucu da iş gücü hareketliliği olabilir. Asgari ücretin düşük belirlendiği illerde çalışanların daha yüksek ücret verilen şehirlere yönelmesinin mümkün olduğunu söyleyen Karakaş, bunun üretim tarafında da sorun yaratabileceğini belirtti.
Bu durumda düşük ücretli illerde işverenlerin nitelikli çalışan bulmakta zorlanabileceğini öne süren Karakaş, kaliteli usta ve personelin asgari ücretin yüksek olduğu bölgelere gitmek isteyebileceğini ifade etti.
“Yürürlüğe girmesini beklemiyorum”
Bölgesel asgari ücret modelinin faydadan çok zarar getireceğini savunan İsa Karakaş, mevcut koşullarda böyle bir düzenlemenin hayata geçmesini beklemediğini söyledi.
Karakaş, çalışanların temel sorununun bölgesel ya da sektörel asgari ücret olmadığını belirterek, asıl tartışmanın asgari ücretin kanundaki tanımına uygun biçimde belirlenip belirlenmediği üzerinden yürütülmesi gerektiğini ifade etti.
